Multidáiddár Niillas Holmberg muitalii Ijahis idja -festivála aktavuođas lágiduvvon Yle Sápmi -arenas iežas vásáhusaid mediteremis ja das mo mediteremen sáhtálii váikkuhit ee. etnostressii ja nu viidásut olles dálá sámi servodaga dillái.
- Mediteren lea hui buorre veahkeneavvu olbmui eallit dán bottus. Mun orun vávjámin, ahte dat dála servodat mas mii eallit de dat hui olu stivre min eret dies, ahte mii eat šat máhte ja sáhte eallit dán bottus, nu mo mun jáhkán, ahte olbmot leat dolin dahkan, muitalii Holmberg.
Mediteren lea hárjehus, mas ovddiduvvo iežas miela dehe sierralágan diđolašvuođa ollašuhttima. Mediteren lea guovddážis ee. buddhisttalaš kultuvrras, muhto maid omd. álgoálbmotkultuvrrain gávdnojit sierralágan mediterenvuogit. Holmberg muitaliinai, ahte gávdnojit vaikko makkár mediterenmetodat ja -vuogit.
- Hui dávjá guovddážis das lea dat vuoigŋa mii vuodju. Jurddašit dan go don rohttet geahppáid dievva áimmu, ahte dál mun vuoinnan sisa ja go fas vuoiŋŋat olggos nu de don smiehttat, ahte dat lea dakkár diđolaš ášši. Dien go čađahat muhtin áigge nu don fargga fuomášat, ahte diđolaš eallinvuohki darvána maid eará doaimmaide. Vehážiid mielde fuomáša, ahte mun lean gusto eanet dán bottus ja dakkár streassa dan birra, ahte maid galgá ihttin dahje boahtteáiggis bargat jávkka, muitalii Holmberg.
Holmberg sulastahttánai mediterema dasa got olbmot leat eallán dolin.
- Mun in jáhkke, ahte dat lea nu guhkkin das maid dološ olbmot leat bargan go leat johtán luonddus ja hui dárkket vikka áican dan birrasa ja luonddu, ahte mo dál lea dilli ja makkárin dat vehá áigge geahčen šaddá.
Holmberg govvidanai, ahte dálá sámi eallimis leat guovttit sierra árvvut mat dáistalit: váldoservoša ja iežas servoša árvvut.
- Juos mii hálidit eallit dearvvaslaš servošaš, nu ii leat vejolaš, ahte mii hilgut iežamet árvvuid, oaivvildii Holmberg.
Holmberg muitalii juo álgogease Yle Sámi -radiosáddagis, ahte meditašuvdna lea sutnje akta vuohki báhtarit guovtti kultuvrra gaskkas dáistaleami, assimilašuvnna ja etnostreassas duoldama.